• BIST 104.123
  • Altın 145,971
  • Dolar 3,4910
  • Euro 4,1702
  • İstanbul 22 °C
  • Adıyaman 26 °C
  • Ankara 21 °C

Dijital Medya Çağında Ebeveynlik

Abdurrahman ÖZKAN

Yazının başlığının her kelimesi günümüz çocuk, genç, yaşlı, herkesin dilindedir. Dijital olan rakamlar üzerinden çalışan bir sistemdir. Arka planda çalışan bu sistem bilgisayarın temelidir. Bu sistemin özelliği, hızı ve az yer kaplamasıdır. Bu sistem üzerinden çalışan web sayfalarının ‘sanal’ olarak adlandırılmasında da bu hız ve az yer kaplamamasındandır. Bizi ilgilendiren bu sistemin görünen yüzü, yani cep telefonları, tabletler, bilgisayarlar, oyun konsolları ve televizyonlardır. Aslında bugün dijitallik teknolojinin her alanında kullanılmaktadır. İleri uzak teknolojilerinden çiftçilerin ekim işlerine kadar her dijitallik, görünen yönüyle bilgisayarlaştırılmışlık görünmektedir.

 Dünyada 1990’ların başında hızla yayılmaya başlayan internet kullanımı 2000’lerden itibaren hızla Türkiye’de de yayıldı. ‘Yayılma’dan içeriye baktığımızda, dijital medyanın yaşamımızın her alanında etkili olduğunu görüyoruz. Dijital medyanın etkisiyle özellikle eğitim ve öğretim konusunda şiddetli bir tartışma yaşanmaktadır. Ancak çokça konuşulan, herkesin fikir sahibi olduğu böyle konuları anlamak tanımlamak ve sistemli düşünüp fikir üretmek oldukça zordur. Ben yine de bazı gözlemlerime dayanarak bazı tespitlerimi ve önerilerimi paylaşmak istiyorum.

Tespitler:

1-Dijital medya ortamına doğan çocuklar (2005’ten itibaren) ile daha önce doğanlar arasında farklı tutumlar vardır. Tutumlar kuşaklara göre değişiyor. Ama kuşaklar artık onar yıllık değil, 1-2 yıllık farklarda kendini göstermektedir. Özellikle 0-10 yaşlarındaki çocuklarda.

2-Çocuklar, ebeveyn ilgisizliklerinden, imkânsızlıklardan ve yanlış yönlendirmelerden dolayı kısa zamanda dijital medya bağımlısı olmaktadırlar.

3-Eğitim artık bilgisayarlaştırılmış bir sistemle verilmektedir. Okullara verilen tabletler, akıllı tahtaları öğretmenlerin nasıl kullandıkları önemli bir soru, ama daha önemlisi, ebeveynler bilgisayarlaştırılmış eğitim için neyi nasıl yapacaklarını bilmemektedirler.

4-İstisnalar olsa da, dijital medya karşısında çocuklar yetişkinler gibi, yetişkinler çocuk konumuna düşmüş durumdadırlar. Bu durum, ebeveynlerin çocuklarına medya araçlarını kullandırma ve onlardan faydalanmada doğru tutum geliştirmesinin önünde önemli bir engeldir.

5-Ebeveynler, medya araçlarını, özellikle laptop, tablet, cep telefonu ve tv dahil, çocuklar için bir avunma aracı olarak kullanabilmektedir. Bunu hem çalışan anne, hem de ev işlerini yapmak için ev hanımı yapmaktadır. Ama şunu kesin olarak söyleyebiliriz ki, bir çocuğun yalnız başına bir sokağın tehlikeleri ile baş başa bırakmak ile dijital medyada yalnız bırakmak arasında fark yoktur. Belki sokaktaki tehlikeler görünürdür ama dijital medyadaki tehlikeler her zaman görünür olmayabilir.

6- Ebeveynler çok anlamadıkları dijital medya-çocuk ilişkisini bir felaket olarak görüyorlar ve artık onların başarılarını gerileten ve onları sadece kendilerinden değil, dünyadan da koparan bir illet olarak görüyorlar. Çocukların aidiyet duyguları ve tutumları için geleceği görememektedirler. Yine de doğru tutumun ne olduğu konusunda yaygın bir fikir vardır. O da çocukların kullanımlarını sınırlandırmak ve kontrol etmek.

Öneriler:

1-Ebeveynler çocuklarına her şeye rağmen daha fazla zaman ayırmalıdırlar.

2-Ebeveynler dijital medya araçlarını ve programlarını, çocuklarının kullanımlarını kontrol edebilmek için olsa dahi öğrenmelidirlar.

3-Ebeveynler dijital medya araçlarına alternatif oyuncakları çocuklarına sunmalıdırlar.

4-Çocukları daha fazla medya araçlarının kullanılmadığı oyun alanlarına ve akranlarıyla buluşabilecek yerlere götürmeliyiz.

5-Hiçbir zaman kendi çocukluğumuz ile onların çocukluklarını karşılaştırıp onları tamamen yeni teknolojilerden ayırmamalıyız. Böyle bir tutum çağımızın geldiği yeri inkar etmek olur ki bu çocukların kabul edemeyecekleri bir ceza olur.

6-Doğrusu, sanal da olsa her türlü tehlikeye götüren bir dijital dünya var ve bu dünyada çocuklarımıza takınacakları tutumları nedenleri ile birlikte anlatmalı ve yararlı-yararsız gezdikleri, kullandıkları her şeyi kontrol etmeliyiz.

Son olarak, dijital medyadan olumlu anlamda yararlanabildiğimiz gibi, onda kaybolabiliriz de. Bu, kontrol edilmeyen, olumlu tutum geliştirmelerine yardım edilmeyen çocuklar için çok daha kolaydır. Nitekim kısa sürede başarılı öğrencilerin gerilemesinin örnekleri ve bazı çocukların ailelerini şoke eden alışkanlıklar geliştirmesi günümüzde sıkça rastlanmaktadır.

 

  • Yorumlar 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2012 Kahta Beyan | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 416 725 90 91 Faks : Kahtabeyan@hotmail.com.tr